W najbliższą niedzielę  w całej Warszawie zawyją syreny alarmowe. Ciągły, minutowy dźwięk nie będzie oznaczał zagrożenia, lecz upamiętni 83. rocznicę wybuchu Powstania w Getcie Warszawskim. Sygnał usłyszą także mieszkańcy Ursynowa – od Kabat po Służew.

19 kwietnia 2026 r. o godz. 12:00 na terenie m.st. Warszawy zostaną uruchomione syreny alarmowe. Syreny zostaną włączone wyłącznie w celu upamiętnienia 83. rocznicy wybuchu Powstania w Getcie Warszawskim. Wyemitowany zostanie ciągły sygnał dźwiękowy trwający dokładnie 1 minutę

- informuje Stołeczne Centrum Bezpieczeństwa

To stały element warszawskiego kalendarza pamięci, choć w tym roku wybrzmi w wyjątkowo napiętym kontekście międzynarodowym.

Czym było Powstanie w Getcie Warszawskim

Powstanie w Getcie Warszawskim wybuchło 19 kwietnia 1943 roku, w przeddzień święta Pesach. Przeciwko niemieckim oddziałom stanęło kilkuset słabo uzbrojonych bojowników Żydowskiej Organizacji Bojowej i Żydowskiego Związku Wojskowego pod dowództwem Mordechaja Anielewicza. Walki trwały do 16 maja. Getto zostało spalone, a większość jego obrońców zginęła. Było to pierwsze miejskie powstanie przeciw III Rzeszy i symbol oporu wobec Zagłady – do dziś upamiętniany żonkilami i Marszem Pamięci.

Rocznica w cieniu wojny na Bliskim Wschodzie

W 2026 roku rocznica przypada w czasie trwającej od października 2023 roku wojny Izraela z Hamasem w Strefie Gazy. W Warszawie, mieście z największą przedwojenną społecznością żydowską w Europie, pamięć o getcie od lat łączy historyków, samorząd, organizacje żydowskie i mieszkańców. Obecnie ta pamięć bywa jednak odczytywana przez pryzmat współczesnego konfliktu na Bliskim Wschodzie.

Z jednej strony środowiska żydowskie i instytucje takie jak Muzeum POLIN podkreślają uniwersalny wymiar powstania – walkę o godność w obliczu zagłady. Z drugiej strony część komentatorów i uczestników propalestyńskich manifestacji, które od miesięcy odbywają się także w Warszawie, zwraca uwagę na współczesne ofiary cywilne w Gazie, zestawiając je z losem mieszkańców getta. W debacie publicznej pojawiają się głosy o potrzebie oddzielenia pamięci historycznej od bieżącej polityki, jak i głosy przeciwne, uznające rocznicę za moment do mówienia o wszystkich cywilach ginących w konfliktach.

Ratusz konsekwentnie podkreśla, że syreny 19 kwietnia mają wyłącznie charakter historyczny i nie są formą zajęcia stanowiska w obecnym sporze. W praktyce oznacza to, że w niedzielę w południe na minutę zatrzyma się ruch przy Pałacu Kultury, na rondzie Dmowskiego, ale i przy urzędzie na Ursynowie czy w al. KEN – tak jak w latach poprzednich.

To nie jest alarm – nie trzeba nic robić

Dla służb to także sprawdzian systemu alarmowego. Mieszkańcy nie muszą podejmować żadnych działań – sygnał ciągły trwający 60 sekund to w nomenklaturze obrony cywilnej sygnał odwołania alarmu, jednak 19 kwietnia jest używany symbolicznie, poza systemem ostrzegania.