Płotki z gałęzi wokół drzew na Ursynowie. Po co je stawiają?

Wokół drzew w ursynowskich parkach wyrastają niskie płotki z palików i gałęzi. Część spacerowiczów bierze je za porzucony po cięciach chrust, inni pytają, kto i po co je stawia? Okazuje się, że to celowy zabieg. Zarząd Zieleni przekonuje, że efekty już widać.

Rząd wbitych w ziemię drewnianych palików, między nimi i obok sterta świeżo przyciętych gałęzi z jeszcze zielonymi liśćmi. W środku stara topola, pod nią gruby, żółty dywan liści. Przy płotku stoi zielona tabliczka: "Strefa dzikiej przyrody. Bądź uważny". Takie konstrukcje pojawiają się tej jesieni w kolejnych miejscach na Ursynowie, a mieszkańcy coraz częściej pytają, co właściwie oznaczają.

Codziennie chodzę tamtędy z psem i najpierw myślałam, że ktoś po prostu zostawił gałęzie po przycinaniu drzew. Potem doszły paliki i tabliczka. Wygląda to trochę na bałagan, ale skoro ktoś to stawia, to chyba ma w tym jakiś cel?

- mówi pani Agnieszka z Kabat.

Inni pamiętają, jak jeszcze niedawno wyglądała jesień w parku.

Przez lata o tej porze przyjeżdżały dmuchawy i trawnik był wyczyszczony do gołej ziemi. Teraz liście leżą i nikt ich nie zabiera. To oszczędność czy nowa moda?

- pyta pan Krzysztof z Natolina.

"Pod tą topolą od ok. 20 lat sprzątano liście"

Odpowiedź na to pytanie daje przyrodnik i pisarz Michał Książek. W mediach społecznościowych opisał suchopłotek, który dzielnica postawiła wokół topoli w Parku Motyli. Jak zaznacza, nie bez inspiracji mieszkańców. Płotek ma sprawić, że liście zostaną pod drzewem i wiatr nie rozniesie ich po alejkach.

Pod tą topolą od ok. 20 lat sprzątano liście. Teraz zostaną pod drzewem, by wesprzeć proces glebotwórczy. Rozkładające się liście uwalniają do gleby składniki odżywcze, tworzą próchnicę, poprawiają jej strukturę. Dżdżownice mogą wciągać wilgotne resztki nawet ponad metr w głąb gleby.

- pisze Michał Książek.

Przyrodnik nie ukrywa, że płotek ma też uspokoić tych, których leżące liście irytują. Nazywa ich "czyściochami, którzy chcieliby pozamiatać świat". - Tak, ludzie naprawdę dzwonią do urzędu, żeby "posprzątać" liście w parku - dodaje.

Książek wylicza, ile daje warstwa liści. Chłonie wodę, chroni glebę przed wysychaniem i parowaniem, a zimą przed mrozem, więc korzenie wrażliwszych roślin nie przemarzają.

Żyją w nich i pod nimi dżdżownice, skoczogonki, larwy świetlików, wazonkowce, grzyby, które tworzą zdrowy ekosystem glebowy, a zimą w liściach żerują ptaki szukające owadów. Kupki liści to bezpieczne zimowe schronienie dla jeży, płazów oraz wielu pożytecznych owadów, np. zapylaczy albo drapieżników zwalczających ślimaki.

- pisze przyrodnik.

ZZW: To zdaje egzamin

Zarząd Zieleni m.st. Warszawy zapewnia, że w pasach drogowych na Ursynowie takich wygrodzeń nie stawia. Spotkać je można głównie w parkach. Wbrew pozorom nie chodzi o jeden typ płotka. ZZW stosuje modułowe płotki wiklinowe i płotki zaplatane z wikliny na miejscu, zwykłe "warkocze" z chrustu, warkocze z chrustu wzmocnione palikami, a także wyższe i szersze wygrodzenia.

Cel jest zawsze podobny. Płotek ogranicza ruch pieszych i zatrzymuje liście, żeby wiatr ich nie rozwiewał, a ekipy nie wywoziły materii organicznej z parku. Pod drzewem przybywa próchnicy, rozwijają się mikroorganizmy i grzyby, woda wolniej paruje, a jeże mają gdzie przezimować. Wygrodzenie oddziela też strefy, które pielęgnuje się rzadziej niż resztę terenu.

Czy ZZW zalecił takie płotki innym zarządcom zieleni w mieście, w tym dzielnicom?

Nie. ZZW nie ma takich prerogatyw. Stosujemy te rozwiązania na naszych terenach. Dla innych podmiotów możemy być co najwyżej inspiracją.

- odpowiada Karolina Kwiecień-Łukaszewska, rzeczniczka prasowa Zarządu Zieleni m.st. Warszawy.

Zarząd nie zamierza tego zmieniać, ale na swoich terenach chce stawiać więcej płotków. Pierwsze takie konstrukcje pojawiły się w 2018 roku w Parku Żeromskiego na Żoliborzu. Dziś, jak przekonuje ZZW, to stały element miejskiej praktyki ogrodniczej. Zieleniarze widzą też efekty.

Zarówno same warkocze, jak i całe strefy ekstensywne, np. strefy liści ograniczone warkoczami czy płotkami, powodują bardzo dobry wpływ na lokalną przyrodę. Następuje przerwanie cyklu wyjaławiającego glebę, rozwój życia glebowego, liście jesienne są samoistnie rozkładane szybciej, a struktura gleby i jej możliwości retencyjne się poprawiają. Pojawiają się grzyby, rośliny są w lepszej kondycji.

- wylicza rzeczniczka.

Gałązka zamiast telefonu do urzędu

Nie wszystkie liście powinny zostać na miejscu. Książek przypomina, że liście kasztanowców zaatakowanych przez szrotówka, klonów z czerniakiem czy jabłoni z parchem można usunąć, np. zakopać, albo zabezpieczyć biochemicznie. Przytłaczająca większość liści może jednak zostać i przygotować park czy zieleniec na suche wiosny i upalne lata.

Polecam suchopłotki jako formę konsensusu. Każdy może teraz podnieść gałązkę i dorzucić się do konstrukcji, zamiast bez sensu dzwonić do urzędu z żądaniem zamiatania.

- apeluje przyrodnik.