Gdy Ursynów był Mokotowem. Pierwszy urząd był w... suterenie

Zanim Ursynów stał się samodzielną dzielnicą, a urzędnicy przenieśli się do ratusza przy Al. KEN, sprawy mieszkańców załatwiano w suterenie bloku przy ul. Puszczyka. Działała tam filia urzędu dzielnicy Mokotów, w ciasnych i ciemnych pomieszczeniach, do których jesienią chodziło się w kaloszach. Jak pracowała ursynowska administracja w czasach, gdy byliśmy częścią Mokotowa?

Ursynów zaczynał się od kilku bloków przy Puszczyka, za którymi ciągnęły się pola i sady. 8 stycznia 1977 roku pierwsze klucze, do domu przy Puszczyka 5, odebrał z rąk Edwarda Gierka Wacław Oświt, pracownik Kombinatu Budownictwa Mieszkaniowego Południe, który budował osiedle. Nowe osiedle administracyjnie należało jednak do dzielnicy Mokotów, a urzędnicy przez pierwsze lata byli daleko od mieszkańców. Infrastruktura nie nadążała za blokami. Henryk Bęben, wówczas wiceszef, a potem naczelnik Mokotowa, wspominał, że jeszcze na początku lat 80. ursynowskich uczniów trzeba było dowozić do szkół na Mokotowie.

W kaloszach do urzędu

Przełom przyszedł w 1983 roku, gdy na Ursynowie otwarto filię Urzędu Dzielnicowego Mokotów. Opowiadał o tym w 2016 roku w rozmowie z Andrzejem Rogińskim i Janem Wieteską, spisanej przez Ursynowskie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne.

W roku 1983 powstała filia Urzędu Dzielnicowego na Ursynowie. Zajmowałem się tym jako zastępca naczelnika dzielnicy Mokotów. (...) Dziś można powiedzieć, że był to pierwszy w Polsce WOM. Taki wydział dzisiaj znajduje się w każdym urzędzie dzielnicowym w Warszawie.

- mówił Henryk Bęben.

Filia, nazywana Biurem Obsługi Mieszkańców, mieściła się w suterenach budynków przy ul. Puszczyka 3 i 5. Urzędnicy pracowali w kilku ciasnych i ciemnych pomieszczeniach, a jesienią przychodzili do pracy w kaloszach, bo na Ursynowie nie było jeszcze chodników.

- Tutaj wszędzie było błoto. Nawet klatki były jeszcze niepomalowane i musieliśmy to robić sami - opowiadała nam w 2024 roku jedna z najstarszych mieszkanek Puszczyka 1.

Pierwszym kierownikiem filii był Jerzy Skrobski, a po jego śmierci placówką kierował Zbigniew Sałek. Na początku działały tu wydział społeczno-administracyjny, wydział handlu i jeden pracownik architektury, nieco później doszły wydziały oświaty i gospodarki komunalnej. Filia zajmowała się najpilniejszymi sprawami mieszkańców, m.in. wydawała dowody osobiste. Za ścianą rodziło się osiedle z prawdziwego zdarzenia: pierwszy sklep spożywczy otwarto w "czerwoniaku" przy ul. Barwnej, w którym dziś działa Ursynoteka i Muzeum Ursynowa, a przy Pięciolinii 7 urzędował komisariat milicji.

::news{"type":"see-also","item":"15779"}

Osiedle rosło szybciej niż urząd

W 1984 roku Henryk Bęben został naczelnikiem Mokotowa. Dzielnica liczyła wtedy 370 tys. mieszkańców, a jej najmłodsza część rozrastała się najszybciej. Od 1984 do 1990 roku na Ursynowie powstało 19 szkół, przedszkoli, placówek kultury i ośrodków zdrowia.

To było zawrotne przyśpieszenie. Miejsc w przedszkolach starczyło dla wszystkich chętnych

- wspominał były naczelnik.

Ursynów coraz mniej przypominał osiedle, a coraz bardziej osobne miasto, które wymagało własnego zarządzania. Upominali się o to społecznicy i działacze Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "Ursynów" z prezesem Stanisławem Olszewskim na czele. Andrzej Rogiński, w latach 80. przewodniczący Rady Osiedla Stokłosy, już w 1982 roku pisał w "Sztandarze Młodych" o pomyśle utworzenia z Ursynowa ósmej dzielnicy Warszawy.

Z sutereny do baraków

W suterenach przy Puszczyka urzędnicy pracowali do 1992 roku. Wtedy, dzięki staraniom lokalnych samorządowców, administrację przeniesiono na pierwsze piętro dwukondygnacyjnego pawilonu przy ul. Szolca-Rogozińskiego 1. Miejsca wciąż brakowało, więc urząd wydzierżawił też blaszane baraki przy ul. Lanciego 12 i 14, postawione na placu budowy dla robotników.

W marcu 1994 roku zmienił się ustrój Warszawy, a Ursynów został jedną z 11 gmin, z własnym budżetem i radą. Ratusza z prawdziwego zdarzenia nadal jednak nie miał. W pawilonie i kontenerach burmistrz urzędował aż do 2006 roku.

Czasami na głowy urzędników lała się woda. Pamiętam wizytę komisarza Kazimierza Marcinkiewicza, który przyjechał do kontenerów na Lanciego, by zapoznać się ze specyfiką prac dzielnic peryferyjnych. Wszedł do środka i stwierdził: "Zawsze byłem za tanim państwem, ale nie myślałem, że tak to wyjdzie. Bez przesady!"

- wspominał Wojciech Matyjasiak, były przewodniczący Rady Gminy Warszawa-Ursynów.

- Baraki miały być tylko na chwilę. To prawda, że ludzie chodzili w kaloszach i siedzieli z parasolami. No, ale musieliśmy jakoś przetrwać. Firma, która miała zbudować ratusz, splajtowała - opowiadał nam dr Lech Królikowski, były przewodniczący Rady Dzielnicy Ursynów.

Kamień węgielny pod ratusz przy Al. KEN 61, zaprojektowany przez pracownię MWProjekt Michała Nocunia i Wojciecha Kakowskiego, wmurowano 1 września 2005 roku. Budowa trwała 15 miesięcy i kosztowała 36,5 mln zł. Urzędnicy zaczęli się wprowadzać w piątek 27 października 2006 roku. Jako pierwszy przeniesiono Wydział Obsługi Mieszkańców, następcę biura z sutereny przy Puszczyka. Mieszkańcy zaczęli załatwiać w nim sprawy 30 października 2006 roku. Niedawno minęło od tego momentu 20 lat.

::news{"type":"see-also","item":"2667"}