Perełka Ursynowa wyremontowana. Ale nikt tego... nie zobaczy!

Most mauretański w Parku Natolińskim znów wygląda jak za czasów Henryka Marconiego. Zabytek, na który w ubiegłym roku runęło powalone przez wichurę drzewo, odzyskał zniszczone zdobienia, gzyms i tynki. Tę perełkę Ursynowa zobaczy tylko garstka szczęśliwców. Park od lat pozostaje zamknięty, a wejść można wyłącznie z przewodnikiem.

W ubiegłym roku nad Natolinem przeszły silne wichury. Jedna z nich przewróciła potężne drzewo prosto na most mauretański. Konstrukcja i elementy zdobnicze zostały poważnie uszkodzone. Fundacja Centrum Europejskie Natolin, która zarządza terenem, ogłosiła postępowanie na naprawę zniszczonych elementów.

Teraz prace dobiegły końca, o czym poinformował Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków.

Konserwatorskie prace odtworzeniowe wykonano na podstawie decyzji MWKZ i pod naszym nadzorem.

- informuje Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków.

Most zbudowano m.in. z piaskowca. Jego znakiem rozpoznawczym jest ażurowa przesłona złożona z trzech rodzajów wypalanych elementów. Konserwatorzy musieli odtworzyć zniszczone partie, w tym gzyms, tynki i płyty.

Marconi, Natalia i kamienne lwy

Most powstał w czasie, gdy park w latach 1834-1838 przekształcał Henryk Marconi, autor również sarkofagu Natalii Potockiej, świątyni doryckiej i bramy. Przerzucono go nad jarem, którym biegła droga dojazdowa do pałacu, by spacerowicze mogli przejść od pałacu do pomnika Natalii. Z obu stron pilnują go lwy. Oryginalne nie przetrwały dwóch wojen światowych, więc w 1950 roku zastąpiono je nowymi.

Historia samego Natolina sięga czasów Jana III Sobieskiego, który urządził tu zwierzyniec przy rezydencji w Wilanowie. W XVIII wieku powstała w tym miejscu bażantarnia. Obecną nazwę teren nosi od 1807 roku, na cześć Natalii Potockiej.

Zabytek za zamkniętą bramą

Choć most odzyskał dawny wygląd, większość mieszkańców Ursynowa być może... nigdy go nie zobaczy! Zespół pałacowo-parkowy przy ul. Nowoursynowskiej 84 to 116 hektarów, które należą do Skarbu Państwa. Użytkuje je Fundacja Centrum Europejskie Natolin, prowadząca na miejscu kampus Kolegium Europejskiego. Ponad 95 proc. terenu zajmuje rezerwat przyrody "Las Natoliński", położony w obszarze Natura 2000.

Wejść można tylko na zorganizowane spacery z przewodnikiem, na które trzeba się wcześniej zapisać przez internet. Jak pisaliśmy, miejsca znikają błyskawicznie, a nowe terminy pojawiają się bez zapowiedzi. Według wyliczeń radnych Wilanowa w ciągu 15 lat park odwiedziło około 25 tys. osób, czyli średnio pięć dziennie. Tymczasem przepisy pozwalają na jednoczesny pobyt 90 osób.

RPO: zbyt restrykcyjnie. Rząd: wystarczy

O szersze otwarcie parku mieszkańcy walczą od lat. W 2016 roku społecznik Piotr Barczak zebrał ponad tysiąc podpisów pod petycją.

To jedyny tak wielki obiekt, do którego zwiedzający nie mają dostępu.

- mówił nam Piotr Barczak.

Sprawą zajął się także Rzecznik Praw Obywatelskich, który powołał się na konstytucyjne prawo równego dostępu do dóbr kultury.

Obecny sposób reglamentowania dostępu do Parku Natolińskiego wydaje się zbyt restrykcyjny.

- pisał w 2022 roku w imieniu RPO Mirosław Wróblewski, ówczesny dyrektor Zespołu Prawa Konstytucyjnego, Międzynarodowego i Europejskiego w Biurze RPO.

Kancelaria Premiera odpowiedziała wtedy, że pełne otwarcie nie wchodzi w grę. Powołała się na ochronę rezerwatu i zabytków oraz zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, które może zmienić tylko na wniosek zarządca terenu. Fundacja takiego wniosku nie złożyła.

W tym roku list do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w tej sprawie napisał burmistrz Robert Kempa. Wystąpił nim, by zamknięty park Natoliński objęła swoim zarządem publiczna instytucja kultury, która zapewniłaby szerszą dostępność tego rezerwatu, "w granicach rozsądku".

::addons{"type":"fotoreport-slider","item":"6960"}